Şaxmat novellasi

Inson miyasi, ongi, tafakkuri uning hayoti davomida berilgan eng yaxşi sovğa hisoblanadi. Odamning har kungi harakat faoliyati, qiladigan işlarini bajarişda miyaning örni beqiyos. Ayniqsa aqliy faoliyatni tafakkursiz bajarib bölmaydi. Stefan Sveygning "Şaxmat novellasi" asari yuqoridagi sözlarning isboti böla oladi. Uşbu asar faqatgina şaxmat öyini yoki uning partiyalari haqida emas. Uşbu asar tutqunlikdagi oddiy bir insonning tasavvuri qançalik darajada kuçli ekanligi haqida, inson miyasining nimalarga qodirligi, uning  biliş çegarasi haqida, insonning irodasi qançalik kuçliligi haqida, qiyin paytlarda qanday yöllarni tutiş kerakligi haqida.